Ο ΕΟΡΤΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΣΤΟ ΚΑΣΤΡΟ ΤΟΥ ΓΕΡΑΚΙΟΥ

Όπως κάθε χρόνο στις २३ Απρίλη (άλλες φορές τη Δευτέρα του Πάσχα), έτσι και εφέτος εορτάσθηκε η μνήμη του Αγίου Γεωργίου, πολιούχου του Φράγκικου κάστρου του Γερακίου, που αποτελεί το κόσμημα της περιοχής। Ο ομώνυμος , τρίκλιτος ναός , σε ρυθμό θολωτής βασιλικής, με νάρθηκα και τοιχογραφίες του 13ου αιώνα, στο πιο ψηλό σημείο αποτελεί την καρδιά του κάστρου, αφιερωμένος σε έναν ιδιαίτερα δημοφιλή Άγιο, έχει δώσει το όνομά του σε αυτό καθώς οι ντόπιοι δεν το αποκαλούν "Κάστρο", αλλά "Αη-Γιώργη"!
Αδιαμαρτύρητα λοιπόν οι πιστοί κάθε ηλικίας ανεβαίνουν το μονοπατάκι, κουβαλώντας τις πασχαλιάτικες λαμπάδες τους, τα τάματά τους, τον άρτο κλπ, αλλά και το φαγητό τους και πολλές φορές τα μουσικά τους όργανα, καθώς μετά τη λειτουργία, τα ερείπια και ο ουρανός, αποτελούν τον καλύτερο χώρο για πικ-νικ, ενώ ο προαύλιος χώρος του ναού, γύρω από το κυπαρίσσι προσφέρεται για χορό। Από τα παλιά τα χρόνια, το καλύτερο πανηγύρι στο Γεράκι ήταν "του Αη-Γιωργιού": Στη φύση, στην εκκλησία, στα ερείπια। Και τους Αγίους, ειδικά τους νέους και ενδόξους, έτσι τους τιμά ο λαός: Με λατρεία, αλλά και φαγητό και γλέντι! Αυτή είναι η Ελλάδα εξάλλου!
Οι επισκέπτες και πιστοί ήταν πολλοί για μια ακόμη φορά, και είχαν κατακλύσει τον προαύλιο, αλλά και τον γύρω χώρο του ναού, όσο ο παπάς και η χορωδία με τους ψάλτες έψελναν τους ύμνους। Μαζί μαθητές και καθηγητές: του Γυμνασίου και του Λυκείου Γερακίου, που έφτασε με २ πούλμαν, καθώς και του 1ου Γυμνασίου Χαλανδρίου (άλλο ένα πούλμαν), που πραγματοποιούσε 2ήμερη εκδρομή στη Λακωνία। Όσοι ήρθαν για 1η φορά, έμειναν με τις καλύτερες εντυπώσεις, κυριολεκτικά με το στόμα ανοικτό, και έφυγαν με την ευχή να επιστρέψουν σύντομα! Μαζί και ένας νεαρός Ισπανός βιολόγος (φυσιοδίφης), που έφτασε πεζός, για να μελετήσει τη σπάνια (ενδημική) χλωρίδα της περιοχής!

Μια φορά το χρόνο, λοιπόν, το κάστρο ζωντανεύει! Πλήθος κόσμου ανεβαίνει το μονοπατάκι, που ξεκινάει από την κάτω είσοδο (ναός Αγίας Παρασκευής), και φτάνει στο κάστρο με τα τείχη, αφού προσπεράσει, ανεβαίνοντας τα ερείπια ναών και οικιών, απομεινάρια μιας ένδοξης εποχής, που ξεκινάει 800 χρόνια πριν (με την έλευση των Φράγκων) και τελειώνει πολύ αργότερα, την περίοδο της Τουρκοκρατίας। Μιας εποχής με βασιλιάδες και ιππότες, που κατακτούσαν τόπους και υπεράσπιζαν βασίλεια...
Φράγκοι, Βενετοί και Βυζαντινοί περνούσαν το ίδιο μονοπάτι, πεζή ή με τα άλογά τους, ώστε να φτάσουν στις επάλξεις, και να αγναντέψουν।Την ίδια θέα, που αντικρύζει και σήμερα ο επισκέπτης, και που αποζημιώνει και με το παραπάνω τον κόπο της ανάβασης: Απ΄την παρυφή του Πάρνωνα, απέναντι ο επιβλητικός Ταΰγετος, και ότι υπάρχει ανάμεσά τους: Ολόκληρος ο Λακωνικός κάμπος,με ελιές, πορτοκαλιές, σχίνους, φρύγανα και κυπαρίσια, που διαρρέεται από τον ποταμό Ευρώτα। Το Ταίναρο και η μία πλευρά του Κάβου Μαλιά, να αγκαλιάζουν τη θάλασσα:Το Λακωνικό κόλπο που λάμπει με το φως του ήλιου, ενώ όταν η ατμόσφαιρα δεν περιέχει υγρασία, διακρίνονται πεντακάθαρα και τα πλεούμενα। Και σε όλα αυτά, διάσπαρτοι οι οικισμοί και τα χωριά με πρώτο το Γεράκι, τη μητρόπολη, ακριβώς στα πόδια του κάστρου, το οποίο αν και είναι αμφιθετρικά χτισμένο στις πλαγιές ενός λόφου, φαίνεται επίπεδο! (κάτοψη)। Περιμετρικά, τα υπόλοιπα κάστρα: Ο Μυστράς, η Μονεμβασιά, ο Πασσαβάς.॥,να συνεπιβλέπουν την περιοχή και να επικοινωνούν μεταξύ τους, αλλά και με τα υπόλοιπα κάστρα, ώστε τα νέα να μεταδίδονται ( με φρυκτωρίες) ακόμα και από την Κωνσταντινούπολη। Αυτός ήταν άλλωστε ο ρόλος τους και η θέση τους στρατηγικής σημασίας και προσεκτικά επιλεγμένη! Περπατώντας κανείς προς την ανατολική και βόρεια πλευρά του κάστρου, μπορεί να δει την Τσακωνιά (ανατολικές πλαγιές του Πάρνωνα), και το Μυρτώο πέλαγος!

Μερικά ιστορικά στοιχεία για το κάστρο, που περιέχονται, μεταξύ άλλων, στην ιστοσελίδα του Συνδέσμου Γερακιτών Αττικής: http://www.geraki.info/

Φραγκοκρατία। Μετά την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως από τους Λατίνους σταυροφόρους το 1204 μετά Χριστόν, οι Φράγκοι έγιναν κύριοι εκτός άλλων περιοχών και της Πελοποννήσου, του Μορέως, όπως ονομάζετο τότε, την οποίαν διήρεσαν σε δώδεκα μεγάλες βαρονίες και τοπαρχίες. Μία απ΄αυτές ήταν και το Γεράκι μαζί με την περιοχή του όπου ανέλαβε επικεφαλής ο Γάλλος βαρόνος Guy de Nivelet, ο οποίος το 1209, έκτισε εκεί το Κάστρο που σώζεται μέχρι σήμερα. Αλλά ο τόπος αυτός μαζί με το Κάστρο μόνον 50 χρόνια παρέμεινε στα χέρια των Φράγκων, διότι το 1262 αναγκάσθηκαν να το παραδώσουν στους Βυζαντινούς μαζί με τα κάστρα της Μονεμβασίας, του Μυστρά και της Μάνης για την απελευθέρωση του Γουλιέλμου Βιλλεαρδουΐνου και των άλλων βαρόνων και ιπποτών, οι οποίοι στη μάχη της Πελαγονίας το 1259 είχαν συλληφθεί αιχμάλωτοι από τους Βυζαντινούς.

Επίσης, πολλά στοιχεία για την ιστορία του Γερακίου, και του κάστρου υπάρχουν στο βιβλίο: "Ιστορία του Γερακίου", του Τάσου Αθ। Γριτσόπουλου, έκδοση του Συνδέσμου Γερακιτών Αττικής,1982

ΤΟ ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΟ ΒΙΒΛΙΟ

Γαλλική έκδοση του έτους 1807 (!) είναι το μέχρι στιγμής αρχαιότερο βιβλίο της βιβλιοθήκης μας। Πρόκειται για το

"Les novelles de l' empereur Justiniane"

, δηλαδή "Αι Νεαραί (νομικά κείμενα) του αυτοκράτορα Ιουστινιανού", μετάφραση από τα Λατινικά στα Γαλλικά (με το πρωτότυπο)।Πρόκειται για σπάνιο βιβλίο, σε πανελλήνια κλίμακα, σύμφωνα με τον αρχειονόμο κο Μιχ। Σόβολο, και ήταν δωρεά στην τότε Κοινοτική Βιβλιοθήκη Γερακίου, από το αρχείο της οικογένειας Αντωνιάδη.

"Με τον όρο Νεαραί ή νέοι νόμοι (Novellae constitutiones) εννοείται το τέταρτο και τελευταίο τμήμα του νομοθετικού έργου του Ιουστινιανού το οποίο προανήγγειλε ο αυτοκράτορας στην εισαγωγική του διάταξη De emendatione codicis justiniani et secunda eius editione"
Πηγή: Wikipedia

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΒΡΙΣΚΟΥΝ ΤΗ ΣΤΕΓΗ ΤΟΥΣ

Οι εργασίες για τη βιβλιοθήκη συνεχίζονται πυρετωδώς, καθημερινά.

Τα παλιά βιβλία (εκδόσεις πριν το 1950), έχουν μεταφερθεί πλέον στο Ρέλλειο και έχουν ταξινομηθεί κατά κατηγορίες. Ακολούθως θα μεταφερθούν και θα ταξινομηθούν και τα νεώτερα βιβλία (εκδόσεις μετά το 1950). Στη συνέχεια, όλα τα βιβλία θα καταμετρηθούν και θα καταγραφούν (τίτλος, συγγραφέας), αναμένοντας τα ράφια - βιβλιοθήκες που θα κατασκευαστούν, ώστε να τα φιλοξενήσουν.
Στις φωτογραφίες αριστερά (προβολή διαφανειών), φαίνονται τα στάδια εργασίας και τα άτομα που συμμετέχουν.

Στη διπλανή φωτογραφία εικονίζονται από αριστερά: Πολυξένη Βλάχου (φοιτήτρια Βιβλιοθηκονομίας), Ανθή Σαράντη (πρόεδρος συλλόγου), Γιάννης Γκίνης (αντιπρόεδρος), Θανάσης Σταματόπουλος (γεν. γραμματέας), Μιχάλης Σόβολος (αρχειονόμος).


Ας σημειωθεί ότι έμπρακτο ενδιαφέρον έχουν δείξει, όχι μόνο μέλη του πολιτιστικού συλλόγου, αλλά και μέλη και στελέχη άλλων συλλόγων και τοπικών φορέων. Σήμερα επισκέφθηκε το χώρο ο Δήμαρχος Γερονθρών κος Φίλιππος Πήλιουρας, ο οποίος εξέφρασε την ικανοποίησή του για τη δραστηριοποίηση αυτή, καθώς και για την ποιότητα και καταλληλότητα του χώρου.
Επίσης, εξέφρασε ενδιαφέρον και η πρόεδρος του Συλλόγου Γερακιτών Αττικής, κα Παναγιώτα Πήλιουρα, η οποία, αφού περιηγήθηκε τους χώρους και το υλικό, εξέφρασε την αμέριστη συμπαράστασή της και τη διάθεση του συλλόγου της για στήριξη και εμπλουτισμό του υλικού της βιβλιοθήκης (φωτό δεξιά).


Στις δύο τελευταίες φωτογραφίες, εικονίζεται ο χώρος του κάτω ορόφου που θα στεγάσει τα βιβλία, καθώς και η νότια άποψη του οικοδομήματος, με την αυλή.

ΜΙΚΡΟΙ - ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ

Οι εργασίες ξεκίνησαν: Καθάρισμα, ένας πρώτος διαχωρισμός των εκδόσεων πριν το 1950, και μεταφορά των βιβλίων στο Ρέλλειο, όπου θα γίνουν τα επόμενα βήματα ταξινόμησης και κατηγοριοποίησης. Τοενδιαφέρον είναι ζωηρό και η ανταπόκριση άμεση: Από μαθητές, φοιτητές, μέλη του συλλόγου και μη। Οι ομάδες συγκροτούνται ανά 4 άτομα τουλάχιστον, και εργάζονται πυρετωδώς: Υπό τις οδηγίες του αρχειονόμου Μιχάλη Σόβολου, με το συντονισμό από την Πολυξένη Βλάχου, και υπό την εποπτεία των μελών του ΔΣ του συλλόγου, τα βιβλία θα ανακτήσουν τη θέση και την προσοχή που τους αξίζει.
Το Ρέλλειο , όπου μορφώθηκαν οι γιαγιάδες μας στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, έτοιμο, ανακαινισμένο, υπό το βλέμμα της προτομής του ευεργέτη Νικολάου Γ. Ρέλλα, περιμένει να τα υποδεχτεί.

ΡΕΛΛΕΙΟ - ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ

Στον κάτω όροφο του Ρελλείου Παρθεναγωγείου θα στεγαστεί η βιβλιοθήκη του Γερακίου. Αποτελείται από πλούσιο και πολύτιμο υλικό, βιβλία σπάνιων εκδόσεων, (κάποια από τον 1844!), δωρεές συμπατριωτών μας, με τα οποία μορφώθηκαν γενιές στο Γεράκι.

Οι εργασίες για την καταγραφή, ταξινόμηση και τεκμηρίωση του υλικού της βιβλιοθήκης, καθώς και η μεταφορά των βιβλίων σε αίθουσα του Ρέλλειου Παρθεναγωγείου, θα ξεκινήσουν άμεσα. Όποιος θέλει, μπορεί να δηλώσει τη συμμετοχή του, προκειμένου να βοηθήσει στις εργασίες οργάνωσης και λειτουργίας μιας σύγχρονης Βιβλιοθήκης και Κέντρου Πληροφόρησης στο Γεράκι. Το συντονισμό των εργασίων θα έχει η φοιτήτρια Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης, Πολυξένη Βλάχου, στην οποία μπορείτε και να απευθύνεστε, ενώ την υψηλή εποπτεία των εργασιών θα έχουν τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του Πολιτιστικού Συλλόγου Γερονθρών.
Πιστεύουμε ότι η εμπειρία που μπορεί να αποκομίσει κάποιος από μια τέτοια συμμετοχή θα είναι πολύ σημαντική!

Ο ΕΟΡΤΑΣΜΟΣ ΤΗΣ 25ης ΜΑΡΤΙΟΥ ΣΤΟ ΓΕΡΑΚΙ

Με την πρέπουσα λαμπρότητα γιορτάσθηκε και εφέτος η επέτειος της Ελληνικής Επανάστασης της 25ης Μαρτίου 1821 στο Γεράκι. Το πρωί τελέσθηκε η Θεία Λειτουργία (λόγω και του εορτασμού του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου) και στη συνέχεια η Δοξολογία στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Συμμετείχε πλήθους κόσμου, καθώς και οι μαθητές όλων των σχολείων του Γερακίου (Νηπιαγωγείου, Δημοτικού,Γυμνασίου και Λυκείου), με τους δασκάλους και τους καθηγητές τους.
Μετά το τέλος της δοξολογίας, ο δήμαρχος Γερονθρών, κος Φίλιππος Πήλιουρας απηύθυνε σύντομο χαιρετισμό, κατά τον οποίο επισήμανε τη διαχρονικότητα του μηνύματος της Ελληνικής Επανάστασης και την αναγκαιότητα να φερόμαστε αναλόγως, ως πατριώτες και ενωμένοι, και εμείς οι σύγχρονοι Έλληνες, καθώς η πατρίδα μας δοκιμάζεται και σήμερα (κυρίως οικονομικά), και "ξένοι πάλι την επιβουλεύονται".
Στη συνέχεια, το λόγο πήρε η διευθύντρια του Γενικού Λυκείου Γερακίου, φιλόλογος κα Παναγιώτα Κρητικάκου, η οποία εκφώνησε τον πανηγυρικό της ημέρας. Εξιστορώντας σύντομα τις συνθήκες που οδήγησαν στην ωρίμανση και την εκδήλωση της Επανάστασης, καθώς και τα σημαντικότερα ιστορικά γεγονότα που τη σημάδεψαν, έκλεισε επισημαίνοντας κάποια στοιχεία πολύ σημαντικά : Αυτά ήταν η μοναδικότητα του Ελληνικού Αγώνα εκείνη την εποχή, ως προς την ανισότητα στρατιωτικής και πληθυσμιακής δύναμης, η απρόσμενη και θριαμβευτική νίκη, η γενναιότητα, η ομοψυχία και η αυτοθυσία των Ελλήνων, που πήγαζε από την ακλόνητη πίστη τους στο δίκιο του αγώνα τους και από την ακατανίκητη επιθυμία τους για ελευθερία. Τόνισε, κλείνοντας, ότι δεν πρέπει στιγμή να ξεχνάμε τις θυσίες των προγόνων μας, παρ΄όλο που μας χωρίζουν σχεδόν 200 χρόνια από τότε, ειδικά σήμερα που η πατρίδα μας απειλείται πάλι να αλλοτριωθεί από την παγκοσμιοποίηση αυτή τη φορά, από την κρίση αξιών και ιδανικών, ώστε να κινδυνεύει η εθνική μας ταυτότητα και ο πολιτισμός μας.
Το κλίμα έντονου συναισθηματισμού και συγκίνησης συνεχίστηκε, καθώς έξω από το χώρο του Δημοτικού σχολείου και υπό τους ήχους των εμβατηρίων, πραγματοποιήθηκε η μαθητική παρέλαση. Συμμετείχαν οι μαθήτριες και οι μαθητές όλων των σχολείων μας, ντυμένες και ντυμένοι με τις παραδοσιακές, ελληνικές στολές, και φέροντας περήφανα την ελληνική σημαία. Ακολούθησε κατάθεση στεφάνων και απαγγελία ποιημάτων στο χώρο του Ηρώου, και τέλος παραδοσιακοί χοροί από τους μαθητές, στο προαύλιο του Δημοτικού σχολείου. Στην επιτυχία των εκδηλώσεων συνετέλεσε και ο ηλιόλουστος καιρός. Αξίζουν θερμά συγχαρητήρια σε όσους συμμετείχαν στις εκδηλώσεις και χάρισαν μια, ανάλογη της περίστασης, επέτειο.
Δείτε στo παρακάτω βίντεο, δείγμα από τους παραδοσιακούς χορούς, που παρουσίασαν οι μαθητές.

"ΛΑΚΩΝΙΚΟΝ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΝ 2010"

Κυκλοφόρησε και εφέτος το "Λακωνικό Ημερολόγιο 2010", από τις εκδόσεις ΙΔΙΟΜΟΡΦή. Πρόκειται για ημερολόγιο - λεύκωμα - βιβλίο, που ανθολογεί, όπως κάθε χρόνο, κείμενα από την ιστορία, τη γεωγραφία και τις ποικίλες πτυχές της λακωνικής κοινωνικής ζωής. Η συγκεκριμένη έκδοση είναι αφιερωμένη στις " Τοπικές γιορτές και πανηγύρια στη Λακωνία", με τετρασέλιδο αφιέρωμα και στα δικά μας πανηγύρια, με τίτλο " Λαϊκά πανηγύρια στο Δήμο Γερονθρών". Το αφιέρωμα περιλαμβάνει κείμενο και παλιές φωτογραφίες, που έχουν επιμεληθεί οι συμπατριώτες μας κ.κ. Στυλιανός Γκίνης και Αθανάσιος Κουτσοβίτης.
(εκδόσεις ΙΔΙΟΜΟΡΦή, Ορέστη 7, Σπάρτη)